Bir binada kaynak verimliliğini geliştirmek isteyen yatırımcı için ilk ihtiyaç, hangi kararların sonucu etkilediğini görebilmektir. EDGE, bu amaçla değerlendirilebilecek yeşil bina sertifikasyon sistemlerinden biridir. Enerji, su ve malzeme konularını ortak bir hesap çerçevesinde ele alır. Projeye uygunluğu ise yalnız binanın türüne bakılarak değil, kapsamı ve kanıtlanabilir uygulamaları birlikte incelenerek belirlenmelidir.
EDGE neyi değerlendirir?
EDGE, Dünya Bankası Grubu üyesi IFC tarafından geliştirilmiştir. Bina için tanımlanan referans koşullarla enerji, su ve malzemelere ilişkin göstergeleri karşılaştırır. Bu başlıklar ayrı değerlendirilir; bir alandaki iyi sonuç diğerindeki eksikliği kendiliğinden karşılamaz. EDGE — Sertifikasyonun kapsamı.
Yatırımcı açısından bu yaklaşım, hedefleri somut proje kararlarına bağlamayı kolaylaştırır. Cam ve gölgeleme, iklimlendirme, su kullanan ekipmanlar ve yapı bileşenleri aynı binanın farklı ihtiyaçlarını etkiler. Hangi çözümün uygun olduğuna karar verirken ilk maliyetin yanında kullanım, bakım ve uygulanabilirlik de düşünülmelidir. Sertifika hesabı bu değerlendirmeye bilgi sağlar; mimari ve mühendislik kararlarının yerini almaz.
Uygunluğu başlangıçta incelemek
EDGE, farklı bina kullanımları ve proje aşamaları için değerlendirme yolları sunar. Başlangıçta hangi alanların başvuruya gireceği ve kullanımın nasıl temsil edileceği açıklığa kavuşturulmalıdır. Özellikle karma kullanımlı yapılarda, bina sınırı ile farklı kullanımların hesabı birlikte ele alınmalıdır. Yeni ve mevcut binalar için izlenecek hazırlık da aynı olmayabilir. EDGE — Başvuru süreci.
İlk görüşmeye mimari planlar, sistemlerin genel tanımı ve projenin hangi aşamada olduğu bilgisiyle gelmek yararlıdır. Henüz seçilmemiş ürünler birer kesin karar gibi gösterilmemelidir. Tasarım ilerledikçe bilgilerin güncellenmesi ve hangi kararın hangi hesaba yansıdığının izlenmesi, değerlendirmeyi anlaşılır tutar. Bu düzen, farklı ekiplerden gelen bilgilerin birbirini tamamlamasına yardımcı olur.
Tasarım hedefi ile tamamlanan uygulama
Yeni projelerde tasarım aşamasında ön sertifikasyon, uygulama tamamlandığında nihai değerlendirme gündeme gelebilir. Ön sertifika, binanın tamamlandığını ve nihai sertifikayı aldığını göstermez. Mevcut binalar için doğrudan nihai sertifikasyon yolu da vardır. EDGE — Sertifikasyon aşamaları.
Bu ayrım, ürün seçimlerinin ve saha bilgilerinin önemini açıklar. Tasarımda hedeflenen özellik ile satın alınan veya uygulanan çözümün uyumlu olması gerekir. Bir ürün değiştiğinde hesabın ve destekleyici belgelerin birlikte gözden geçirilmesi yararlıdır. Proje ekibi, belgenin kimden alınacağını ve hangi aşamada kontrol edileceğini baştan belirleyerek sonradan oluşabilecek eksikleri azaltabilir.
Danışmanlık ve denetim farklı görevlerdir
EDGE Expert proje ekibinin sistemi anlamasını ve başvuru hazırlığını destekler. EDGE Auditor ise objektif kanıtları inceleyerek denetim görevini yürütür. Denetimi yapan kişinin aynı projede danışmanlık üstlenmemesi ve görevlendirmenin ilgili bağımsızlık kurallarına uyması gerekir. Sertifika kararı yetkili sertifikasyon sürecinde verilir. GBCI — EDGE Expert ve Auditor rolleri.
Teklifleri karşılaştırırken bu görevlerin aynı başlık altında kaybolmamasına dikkat edilmelidir. Danışmanlık, hesap hazırlığı, bağımsız denetim ve sertifikasyon kuruluşu bedellerinin nasıl ele alındığı anlaşılır olmalıdır. Böylece yatırımcı hangi hizmeti kimden aldığını, proje ekibi de hangi konuda kiminle çalışacağını bilir.
Hedefi projenin ihtiyaçlarıyla eşleştirmek
EDGE’in farklı sertifikasyon hedefleri bulunur. Daha ileri bir hedef seçilirken yalnız tasarım aşamasındaki hesap değil, işletme koşulları ve gerekli doğrulamalar da değerlendirilmelidir. Yüksek bir hedefin proje için anlamlı olması, uygulanabilecek çözümlerle ve işletmenin bunları sürdürebilmesiyle ilişkilidir. Hedefin adı, hazırlık ihtiyacını tek başına açıklamaz.
Bazı tasarım soruları için EDGE hesabına ek teknik analiz gerekebilir. Örneğin farklı mekanik sistemlerin veya cephe seçeneklerinin ayrıntılı karşılaştırılması, ayrı bir enerji modellemesi çalışması olarak ele alınabilir. Önce cevap aranan soruyu belirlemek, gereksiz analiz yapmadan doğru yöntemi seçmeyi kolaylaştırır.
AECO ile başlangıç
AECO’nun EDGE danışmanlığında proje kapsamı, hesap girdileri ve belge sorumlulukları birlikte ele alınır. Amaç, hedeflenen verimliliği projede izlenebilir kararlara dönüştürmektir. Binanın kullanımını ve mevcut aşamasını paylaşarak uygun hazırlık yolunu değerlendirebilirsiniz. Gerekirse enerji modellemesi ihtiyacı da bu kapsamda belirlenir.